سازمان امور مالیاتی کشور در راستای شفاف‌سازی قوانین مربوط به سامانه مؤدیان، طی دو بخشنامه مهم، مصادیق عدم الزام به صدور صورتحساب الکترونیکی را اعلام کرده است. آگاهی از این موارد برای مودیان، حسابداران و مدیران مالی جهت پیشگیری از جریمه‌های مالیاتی بسیار حائز اهمیت است.

بر اساس بخشنامه شماره ۲۱۰/۷۸۷۶۱/د مورخ ۱۴۰۲/۱۱/۱۱، بابت موارد زیر نیازی به صدور صورتحساب الکترونیکی و ثبت در سامانه مؤدیان نیست:
– درآمد حاصل از اجاره اموال غیرمنقول
– معاملات خرید و فروش سهام یا اوراق بهادار
– سود و زیان ناشی از تسعیر ارز
– سود سپرده‌های بانکی
– سود سهام و اوراق بهادار

همچنین طبق بخشنامه مکمل به شماره ۲۰۰/۸۹۴۴۶/د مورخ ۱۴۰۳/۱۲/۰۱، مصادیق جدیدی به این فهرست افزوده شده‌اند که از صدور صورتحساب الکترونیکی معاف هستند:
– اصل تسهیلات اعطایی توسط بانک‌ها، مؤسسات اعتباری و صندوق توسعه ملی
– حق بیمه دریافتی توسط سازمان تأمین اجتماعی
– کسور بازنشستگی مربوط به صندوق‌های بازنشستگی
– فروش ارز (نکته: تنها کارمزد صرافی‌ها مشمول صدور صورتحساب است)
– دریافت هرگونه خسارت
– انواع جریمه (به شرطی که بخشی از بهای کالا یا خدمات نباشد)
– آورده نقدی یا غیرنقدی به عنوان سرمایه
– دریافت انواع کمک‌های دولتی

توجه داشته باشید که این فهرست صرفاً بیانگر استثنائات و موارد عدم الزام است. بنابراین، مودیان مکلفند سایر فعالیت‌های اقتصادی و تجاری خود را طبق قوانین و مقررات جاری، در سامانه مؤدیان ثبت کرده و صورتحساب الکترونیکی مربوطه را صادر نمایند.